Nhà hoạt động nhân quyền Ewelina Ochab nhận định thế giới đã khép lại thập niên qua với một hồ sơ nhân quyền rất kém, với 2 cuộc diệt chủng, một số tội ác chống lại loài người, và nhiều trường hợp vi phạm nhân quyền nghiêm trọng, theo Forbes hôm 3/1.

Bà Ochab cho rằng để đảm bảo điều đó không tiếp tục trong thập niên mới, thế giới phải đảm bảo rằng tội phạm quốc tế và vi phạm nhân quyền không xảy ra lần nữa. Phòng ngừa là then chốt. Tuy nhiên, thế giới cũng phải đảm bảo một cơ chế phản ứng hiệu quả đối với những tội ác chưa được xử lý từ thập niên trước.

Ví dụ như các tội ác chống lại người Hồi giáo Rohingya ở bang Rakhine, Myanmar, cần phải được điều tra thích đáng. Thủ phạm và tội ác của chúng phải được đưa ra công lý. Thế giới đang chờ phán quyết của Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) về các biện pháp tạm thời trong vụ kiện do Gambia đưa ra trước tòa. Vụ kiện này cũng đang được Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) điều tra.

Theo bà Ochab, các nạn nhân và những người sống sót trước sự tàn bạo của Nhà nước Hồi giáo (IS), phải nhìn thấy công lý được thực thi. Các chiến binh IS phải bị truy tố trên toàn thế giới và tại các quốc gia, nơi chúng thực hiện tội ác diệt chủng và tội ác chống lại loài người, qua việc xét xử chung của thế giới hoặc tại một tòa án đặc biệt. Hơn nữa, các thủ lĩnh IS phải bị truy tố vì các tội ác mà các chiến binh IS gây ra, bao gồm giết người, hãm hiếp và bạo lực tình dục, tra tấn, nô lệ, cưỡng bức, xúc phạm nhân phẩm cá nhân, cưỡng bức di dân, sử dụng và ép buộc trẻ vị thành niên nhập ngũ.

“Thập niên qua có rất ít sự kết án. Điều này khiến ý nghĩa của công lý trở nên xa vời”, bà Ochab nhận xét.

videoinfo__video3.daikynguyen.tv||cfb9a7275__

Ad will display in 09 seconds

Các phiến quân hồi giáo Boko Haram ở Bắc Nigeria và hơn thế nữa cần phải được đưa ra tòa. Ngoài một cuộc thẩm vấn sơ bộ tại ICC, thì không có tiến triển nào nữa trong thập niên trước. Đó thực sự là một phản ứng yếu ớt của công lý trước một thảm kịch nhân quyền như vậy. Hơn nữa, sự tàn bạo của phiến quân hồi giáo Fulani, những kẻ chăn cừu ở Dải Miền trung Nigeria, không thể coi đó là hậu quả của biến đổi khí hậu, mà cần coi đó là tội ác, phải được ngăn chặn, được điều tra và bị truy tố. Thập niên qua đã không có bất kỳ tiến triển nào theo hướng này.

“Những thực trạng vi phạm nhân quyền báo động tại Trung Quốc như cái gọi là “trại cải tạo giáo dục”, giam giữ hàng triệu người Hồi giáo Duy Ngô Nhĩ, và mổ cướp nội tạng của các học viên Pháp Luân Công, phải được điều tra và xử lý. Vô số các hành vi vi phạm nhân quyền khác ở Trung Quốc cũng phải được đưa ra ánh sáng”, bà Ochab kêu gọi.

Theo bà Ochab, chỉ xem xét riêng các trường hợp nêu trên, rõ ràng Thập niên qua đã để lại cho thế giới một di sản của bạo lực và tội ác mà chưa bị trừng phạt. Vòng luẩn quẩn của bạo lực và sự không bị trừng phạt này, phải được chấm dứt một lần và mãi mãi. Thập niên mới mà thế giới đang bước vào phải mang lại hy vọng cho hệ thống tư pháp quốc tế và các khuôn khổ nhân quyền – điều mà cộng đồng tiến bộ quốc tế đặt mục tiêu đạt đến, kể từ phát xít Đức tiến hành chiến tranh trong nửa đầu thế kỷ 20.

Tuy nhiên, bà Ochab cũng nhấn mạnh rằng “các ví dụ trên chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Thập niên vừa qua đã chứng kiến các cuộc tấn công bạo lực chống lại những người thực hiện quyền biểu tình ôn hòa của mình, có thể là ở Hồng Kông, Cameroon, Nicaragua, Ấn Độ và nhiều nơi khác”.

Thập niên vừa qua đã chứng kiến sự kiểm duyệt gắt gao của chính quyền, ngăn chặn những người lên tiếng chống lại sự bất công.

Thập niên vừa qua đã chứng kiến những hạn chế nghiêm trọng của quyền tự do tôn giáo hoặc tín ngưỡng, nhắm vào nhiều nhóm thiểu số như là vật tế thần.

Thập niên vừa qua đã chứng kiến những cuộc tấn công dữ dội vào thể xác, nhân phẩm và tinh thần của con người…

“Chúng ta không thể bỏ qua được nữa. Chúng ta phải tìm kiếm những cách mới để cải thiện hồ sơ nhân quyền trên toàn thế giới, và vì vậy tăng cường bảo vệ phẩm giá con người cho mọi người ở khắp mọi nơi”, bà Ochab kêu gọi.

“Thời gian để suy ngẫm là ngày hôm qua. Thời gian cho hành động là ngay bây giờ. Nếu không, sẽ không có ngày mai”, bà Ochab kết luận.