Viện nghiên cứu Market Intelligence & Consulting Institute (MIC) nhận định, khu vực Đông Nam Á sẽ thay thế Trung Quốc để trở thành trung tâm sản xuất máy tính cá nhân toàn cầu. Trong đó Việt Nam và Thái Lan sẽ trở thành 2 trung tâm sản xuất chủ chốt, trích dẫn tờ Nikkei.

Theo lý giải của MIC, chi phí lao động tăng cao tại Trung Quốc cũng như việc nhiều doanh nghiệp (DN) muốn đa dạng hóa địa điểm sản xuất dự kiến sẽ khiến cho hoạt động đầu tư sản xuất laptop tại Đông Nam Á ngày một nhiều hơn.

Năm 2019, tổng số máy tính cá nhân sản xuất ra trên toàn cầu ước tính khoảng 160 triệu chiếc. Trung Quốc sản xuất khoảng 90% trong số này, phần lớn hoạt động sản xuất chịu sự giám sát của các công ty Đài Loan. Đông Nam Á chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng quy mô sản xuất máy tính cá nhân toàn cầu.

Tuy nhiên, dựa trên số liệu có được từ các cuộc phỏng vấn với nhà sản xuất, MIC ước tính tỷ lệ thị phần của Trung Quốc trong tổng quy mô hoạt động sản xuất máy tính cá nhân toàn cầu sẽ giảm từ 90% xuống còn 40% vào năm 2030.

Bên cạnh đó, một số công ty máy tính Đài Loan khác như Compal Electronics đang cân nhắc mở rộng hoạt động sản xuất tại Việt Nam. Công ty Wistron sẽ sản xuất laptop dưới sự ủy quyền của thương hiệu Mỹ tại Việt Nam.

Công ty Hon Hai Precision Industry, còn được biết đến với cái tên Foxconn, hiện giữ vị trí nhà sản xuất các sản phẩm điện tử lớn nhất thế giới, nhiều khả năng sẽ sản xuất laptop tại Việt Nam. Công ty Quanta Computer, công ty sản xuất laptop theo hợp đồng lớn thứ 3 thế giới, dự kiến sản xuất tại Thái Lan.

Trích dẫn trên tờ Nikkei, đến năm 2030, Đông Nam Á sẽ sản xuất khoảng một nửa máy tính cá nhân được sử dụng trên khắp thế giới.

Truyền thông trong nước cho hay, trước đó vào đầu tháng 8, một bài báo trên Nikkei Asian Review cũng cho hay, Samsung Electronics sẽ chấm dứt mảng sản xuất laptop tại Tô Châu (Trung Quốc) và tính toán chuyển dây chuyền sản xuất sang Việt Nam. Samsung đã thông báo cho nhân viên về việc nhà máy ngừng hoạt động và cắt giảm việc làm chính thức vào cuối tháng 7.

Mới nhất là Tập đoàn Pegatron của Đài Loan sẽ đầu tư vào Hải Phòng dự án thứ 2 sau dự án đầu tiên được cấp phép từ tháng 3 vừa qua, nâng tổng vốn đầu tư 2 dự án lên đến 500 triệu USD. Pegatron là tập đoàn chuyên cung ứng linh kiện cho các “ông lớn” trong ngành điện tử như Apple, Sony, Microsoft, Lenovo… Dự kiến tập đoàn này sẽ sản xuất thiết bị điện tử gồm điện tử dân dụng, máy vi tính và thiết bị ngoại vi, thiết bị truyền thông, linh kiện điện tử, bảng mạch để cung cấp cho các tập đoàn điện tử lớn đang đầu tư tại Việt Nam và xuất khẩu.

Việt Nam đón làn sống đầu tư mạnh mẽ

Trong làn sóng dịch chuyển đầu tư sản xuất khỏi Trung Quốc, trong tháng 6, với sự hỗ trợ của chính phủ Nhật Bản, đã có 57 DN Nhật rời Trung Quốc. Có 30 DN trong số đó chọn thị trường Đông Nam Á để đặt nhà máy, một nửa trong số này (15 DN) chọn Việt Nam làm “bến đỗ” mới.

Tờ Nikkei Asian Review cũng cho rằng hiện nay nhiều nước trong khu vực Đông Nam Á đang mở rộng thu hút đầu tư nước ngoài (FDI), nhắm đến các công ty đang tính đến việc thay đổi chuỗi cung ứng sau khi đại dịch Covid-19 gây ra nhiều gián đoạn khắp Trung Quốc.

Báo Thanh Niên dẫn ý kiến của TS Võ Trí Thành – Viện trưởng Viện Nghiên cứu chiến lược thương hiệu và cạnh tranh, khi dịch Covid-19 diễn ra, hoạt động sản xuất máy tính đã gia tăng mạnh do người dùng toàn cầu bùng nổ nhu cầu học hành, làm việc tại nhà. Hơn nữa, trong làn sóng các tập đoàn điện tử nói chung đang tái định vị lại chuỗi cung ứng để giảm bớt lệ thuộc vào Trung Quốc thì Việt Nam có cơ hội trở thành một trong những cứ điểm sản xuất máy tính của thế giới. Thực tế Việt Nam cũng đã có sự cạnh tranh tốt với các nước, thu hút được nhiều ông lớn vào đặt nhà máy sản xuất. Từ đó việc lan tỏa, thu hút thêm các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực phụ trợ, cung cấp hàng loạt sản phẩm nguyên phụ liệu đi kèm đang dần dần phát triển.

Ngoià ra Việt Nam sau một thời gian với sự đầu tư sản xuất của các hãng lớn như Samsung, Intel, LG… đã dần dần hình thành được chuỗi cung ứng phụ trợ đi kèm, tạo ra cơ hội để thu hút thêm đầu tư mới trong lĩnh vực này. So với nhiều nước trong khu vực, Việt Nam đang có lợi thế về nguồn nhân lực phổ thông lẫn kỹ sư chất lượng cao cho ngành máy tính nói riêng và điện tử nói chung, đó là nhận đinh của ông Đỗ Khoa Tân, Phó tổng thư ký Hiệp hội DN điện tử Việt Nam.